بررسی الزامات تأسیس «مدرسه عالی بینالمللی پایداری ایران» با تأکید بر حکمرانی مشارکتی
نشست تخصصی بررسی طرح پیشنهادی «مدرسه عالی بینالمللی پایداری ایران» با حضور نمایندگان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، سازمان حفاظت محیطزیست، کمیسیون ملی یونسکو، شهرداری تهران، دانشگاهها، انجمنهای تخصصی و فعالان بخش خصوصی برگزار شد. این نشست با هدف بررسی ابعاد حقوقی، اجرایی و علمی ایجاد یک نهاد ملی در حوزه آموزش، پژوهش و توسعه پایدار برگزار شد.
در این جلسه، شرکتکنندگان بر ضرورت ایجاد نهادی تخصصی برای تربیت مدیران، پژوهشگران و متخصصان حوزه توسعه پایدار تأکید کردند؛ نهادی که بتواند میان دانشگاه، صنعت، دولت و نهادهای بینالمللی ارتباط مؤثری برقرار کرده و نقش مهمی در توسعه سرمایه انسانی کشور ایفا کند.
توسعه پایدار؛ نیازمند آموزش تخصصی و حکمرانی یکپارچه
یکی از مهمترین محورهای مطرحشده در این نشست، ضرورت شکلگیری یک ساختار آموزشی منسجم در حوزه توسعه پایدار بود. بر اساس مباحث ارائهشده، این مدرسه میتواند با تمرکز بر موضوعاتی مانند اقتصاد چرخشی، معیارهای زیستمحیطی، اجتماعی و حاکمیتی (ESG)، مسئولیت اجتماعی شرکتها (CSR) و توسعه کسبوکارهای پایدار، زمینه تربیت نیروهای متخصص و مدیران آینده را فراهم کند.
همچنین استفاده از بسترهای آموزش مجازی و توسعه همکاریهای علمی با نهادهای بینالمللی از جمله محورهایی بود که به عنوان ظرفیتهای این طرح مورد توجه قرار گرفت.
چالشهای حقوقی تأسیس نهادهای بینرشتهای
بخش مهمی از این نشست به بررسی الزامات قانونی ایجاد چنین نهادی اختصاص داشت. حاضران با اشاره به برخی موانع حقوقی موجود، بر لزوم طراحی مدلی منعطف برای شکلگیری این مجموعه تأکید کردند؛ مدلی که ضمن برخورداری از پشتوانه قانونی، امکان مشارکت دستگاههای اجرایی، دانشگاهها، انجمنهای علمی و بخش خصوصی را نیز فراهم سازد.
در این راستا، استفاده از ظرفیت تشکلهای اقتصادی و نهادهای دارای مجوز رسمی بهعنوان یکی از راهکارهای تسهیل فرآیند تأسیس این مجموعه مورد توجه قرار گرفت.
نقش آموزش در تحقق توسعه پایدار
یکی دیگر از موضوعات مورد بحث، جایگاه آموزش در مواجهه با چالشهای زیستمحیطی، اجتماعی و اقتصادی کشور بود. شرکتکنندگان معتقد بودند که توسعه پایدار بدون تربیت نیروی انسانی متخصص و گسترش آموزشهای کاربردی امکانپذیر نیست و ایجاد یک مرکز آموزشی تخصصی میتواند زمینه انتقال دانش، توسعه مهارتهای حرفهای و تقویت فرهنگ پایداری را فراهم کند.
همچنین بر بهرهگیری از تجربیات بینالمللی و تعامل با مراکز علمی و آموزشی سایر کشورها برای ارتقای کیفیت برنامههای آموزشی تأکید شد.
توسعه شهرهای پایدار و تربیت متخصصان اجرایی
در این نشست، بر ضرورت تربیت نیروهای متخصص برای ارزیابی پروژههای شهری، ساختمانهای سبز و طرحهای توسعه پایدار نیز تأکید شد. به اعتقاد کارشناسان، افزایش تقاضا برای اجرای پروژههای مبتنی بر استانداردهای زیستمحیطی، نیازمند توسعه آموزشهای تخصصی و تربیت ارزیابان حرفهای در این حوزه است.
نقش اتاقهای بازرگانی در توسعه دانش پایداری
در ادامه نشست، بر ظرفیت اتاقهای بازرگانی در پیوند میان صنعت، دانشگاه و سیاستگذاری تأکید شد. تجربیات ایجاد اندیشکدهها و مراکز نوآوری در بخش خصوصی، نشان میدهد که این نهادها میتوانند در طراحی دورههای آموزشی، توسعه نظامهای ارزیابی پایداری سازمانی، استقرار استانداردهای ESG و توانمندسازی صنایع نقش مؤثری ایفا کنند.
همکاری میان مراکز علمی، بخش خصوصی و نهادهای سیاستگذار، علاوه بر ارتقای دانش تخصصی، میتواند مسیر اجرای سیاستهای توسعه پایدار را نیز هموارتر کند.
جمعبندی
بررسیهای انجامشده در این نشست نشان داد که تأسیس «مدرسه عالی بینالمللی پایداری ایران» میتواند گامی مؤثر در توسعه سرمایه انسانی، ارتقای آموزشهای تخصصی و تقویت حکمرانی توسعه پایدار باشد. با این حال، موفقیت این طرح نیازمند شکلگیری مدلی مبتنی بر مشارکت دولت، دانشگاهها، بخش خصوصی، انجمنهای علمی و نهادهای بینالمللی است.
شرکتکنندگان همچنین بر ادامه گفتوگوهای کارشناسی و تدوین سازوکارهای اجرایی مناسب برای تحقق این ایده تأکید کردند؛ اقدامی که میتواند زمینهساز ارتقای جایگاه آموزش و پژوهش در حوزه توسعه پایدار و پاسخگویی بهتر به نیازهای آینده کشور باشد.