بررسی وضعیت کنونی انرژیهای تجدیدپذیر در جهان
با توجه به افزایش نگرانیها پیرامون تغییرات اقلیمی، بحران انرژی و نیاز به توسعه پایدار، انرژیهای تجدیدپذیر به عنوان یک راهکار راهبردی برای عبور از اقتصاد مبتنی بر سوختهای فسیلی، بیش از پیش مورد توجه کشورها قرار گرفته است. در سال ۲۰۲۴، ظرفیت نصبشده انرژیهای تجدیدپذیر در جهان رشد بیسابقهای را تجربه کرده است. این رشد در شرایطی رخ داد که بحرانهای ژئوپلیتیکی، تورم جهانی و نوسانات بازار انرژی چالشهایی جدی برای کشورها ایجاد کرده بود. با این حال، کاهش مداوم هزینه تولید برق از منابع تجدیدپذیر، بهویژه انرژی خورشیدی فتوولتائیک، عامل مهمی در حفظ روند صعودی سرمایهگذاریها بوده است.
بیش از ۱۸۰ کشور در سطح جهان دارای اهداف رسمی در زمینه توسعه انرژیهای تجدیدپذیر هستند. این اهداف در قالب برنامههای ملی، قوانین الزامآور و سازوکارهای تشویقی چون مناقصات رقابتی، تعرفههای خرید تضمینی و معافیتهای مالیاتی پیگیری میشوند. روند رو به رشد استفاده از مناقصات رقابتی در سراسر جهان، باعث افزایش شفافیت، کاهش هزینهها و ارتقاء کیفیت پروژهها شده است. بررسی تجربههای منطقهای نشان میدهد که کشورهای مختلف با توجه به ظرفیتها، منابع و سیاستهای خاص خود مسیرهای متفاوتی را در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر پیمودهاند.
با وجود پیشرفتهای قابل توجه، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر همچنان با چالشهایی از جمله رشد نامتوازن در بخشهای مختلف مصرف انرژی، عدم توان تطبیق با تولید ناپایدار انرژیهای تجدیدپذیر زیرساختهای شبکهای در بسیاری از کشورها، عدم توان جذب سرمایهگذاریهای بزرگ توسط کشورهای در حال توسعه بهواسطه محدودیتهای مالی و نهادی و فاصله قابل توجه میان اهداف اقلیمی کشورها و اقدامات واقعی در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر مواجه است.
در مقابل، فرصتهای بسیاری برای تسریع گذار انرژی در جهان وجود دارد. همافزایی میان انرژیهای تجدیدپذیر و روند الکتریکیسازی حملونقل (نظیر خودروهای برقی)، زمینهای برای کاهش همزمان آلایندهها و وابستگی به سوختهای فسیلی فراهم کرده است. همچنین، رشد پروژههای شهری و محلی، مشارکت مردم در تولید انرژی و افزایش نقش شهرها به عنوان بازیگران اصلی در تحقق گذار انرژی، چشمانداز جدیدی در این حوزه ترسیم کردهاند.
در این گزارش به وضعیت کنونی انرژی های تجدیدپذیر در جهان، تجارب کشورهای موفق در حوزه انرژی های تجدیدپذیر و دلایل موفقیت این کشورها در این حوزه پرداخته شده است.
متن کامل گزارش منتشر شده در ماهنامه سازمان ملی بهره وری ایران در لینک زیر قابل مشاهده است: